Tijd en schaal - ZT Anachronismen

9 belangrijke vragen over Tijd en schaal - ZT Anachronismen

Hoe wordt het door elkaar haspelen van historische tijden genoemd?

Het door elkaar haspelen van historische tijden wordt met een overkoepelende term "het anachronisme" genoemd.

Wat kunnen we onderscheiden binnnen "het anachronisme"?

  1. Materieel anachronisme;
  2. perfomatief anachronisme;
  3. stuctureel anachronisme;
  4. functie-aanduidend anachronisme;
  5. institutioneel anachronisme;
  6. conceptueel anachronisme;
  7. narratief anachronisme;
  8. normatief anachronisme.

Wanneer spreken we van materiële anachronismen?

We spreken van materiële anachronismen wanneer historische actoren geconfronteerd worden met objecten die in hun tijd nog niet bestonden, waar ze in hun sociale context nog niet mee vertrouwd konden zijn, of die toen al in onbruik waren geraakt.
Voorbeelden:
  • in 17e eeuwse Europese bossen geen Canada populieren;
  • in 19e eeuwse huiskamers geen gloeilampen;
  • in 16e eeuwse boeken in perkament laten verschijnen. 
  • Hogere cijfers + sneller leren
  • Niets twee keer studeren
  • 100% zeker alles onthouden
Ontdek Study Smart

Wanneer spreken we van performatieve anachronismen?

Wanneer handelingen aan objecten worden gekoppeld, bijvoorbeeld:
  • Europese middeleeuwers tomaten laten eten;
  • mensen uit de eerste helft van de twintigste eeuw televisie laten kijken;
  • 19e eeuwse mannelijke edellieden in pruiken laten rondlopen;
  • denk ook aan joggen en cocoonen in de eerste helft van de twintigste eeuw.

Wanneer spreken we van structurele anachronismen?

Dat is wanneer bepaalde sociale en mentale patronen aan een tijd worden toegeschreven waarin ze nog niet of niet meer bestonden, voorbeelden:
  • Rabelais kan geen atheïst zijn geweest, dit behoorde nog niet tot het mentale gereedschap van de 16e eeuw;
  • denken in termen van "het zelf", individuele zelfontplooiing, romantische liefde en dergelijke: onstond pas in het 18e eeuwse Europa;
  • omgekeerd: Frankrijk in het fin de siècle beschrijven als een periode van grote ongeletterdheid, door de invoering van de leerplicht rond de eeuwwisseling waren zowat alle Fransen geletterd.

Wanneer spreken we van functie-aanduidende anachronismen?

Deze anachronismen ontstaan wanneer personen worden bekleed met functies die zij in die periode niet hadden:
  • de Amerikaanse persident speelde in 1951 mee in de film Bedtime for Bonzo;  
Reagan werd pas in 1981 president.

Wanneer spreken van institutionele anachronismen?

Wanneer instellingen of organen op een manier worden benoemd die voor die periode niet van toepassing was, bijvoorbeeld:
  • Aveve doet al meer dan honderd jaar groeien terwijl de merknaam pas in 1976 werd geïntroduceerd;
  • in 1964 werd in het Belgische federale parlement een debat gehouden....., België was voor 1970 geen federale staat;
  • de Tsjecho-Slowaakse componist Anton Dvorak (overleden in 104), pas na de Eerste Wereldoorlog werd Tjsecho-Slowakije opgericht.

Wanneer spreken we van semantische anachronismen?

Concepten of termen worden overgeplaatst naar periodes die nog niet of niet meer werden gebruikt.
  • de christelijke jaartelling: wie voor de geboorte van Christus heeft geleefd had dit geen enkele betekenis, de aanduiding werd pas gemeengoed als bijproduct van de kolonisatie.

Wanneer spreken we van normatieve anachronismen?

Narratieve anachronismen zijn meestal gebaseerd op het impliciete normatieve kader van de auteur (en soms ook een explicieter weergave van hun eigen normen).
  • Wat dient te worden vermeden? => normatief taalgebruik dat rechtstreeks en eenduidig de subjectieve voorkeuren van de auteur tot uitdrukking brengt.
  • Wanneer de kennis van de auteur (historicus) tussen de beschreven periode en de periode van de auteur reëel is toegenomen => het verschil dan ook als zodanig worden benoemd.

De vragen op deze pagina komen uit de samenvatting van het volgende studiemateriaal:

  • Een unieke studie- en oefentool
  • Nooit meer iets twee keer studeren
  • Haal de cijfers waar je op hoopt
  • 100% zeker alles onthouden
Onthoud sneller, leer beter. Wetenschappelijk bewezen.
Trustpilot-logo