Startpagina / Samenvattingen / ex lit vr 1800 / menselijk-waarden-heroiek

Ex lit vr 1800 - hoe literatuur de waarden van haar publiek weerspiegelt (aristocratie, hof gewone burger)

Q: 1 de Gr OH: van Aristocratische Heroïek nr de polis

In de preklassieke periode (Homerus) weerspiegelt het epos de waarden vd nobele klassen en het hof. De centrale thema's zijn heroïek, eer, wrok en de onvermijdelijkh vh noodlot. Met de overgang nr de klassieke periode (5de E vogj) verschuift de focus nr de waarden vd Atheense democratie en polis . De tragedie (bijv Sofokles) belichaamt de geest v Athene, wrbij morele dilemma's en de menselijke psyche centraal komen te staan tov de goddelijke orde.

Q: De vroege en volle me: ridderethos en christelijke orde

De vroege me : De literatuur was primair gericht op de geestelijkh ( de Kerk). De waarden wren rel-didactisch, wrbij de antieke bronnen via symbolische-allegorische interpretaties w aangepast aan de christelijke moraal. volle me: De opkomst vd hofcltr leidde tot het chanson de geste , wrin de waarden vd ridderstand zoals trouw, (proto-)nationalisme en het christelijke ridderethos w gevierd (bijv. Het Roelandslied). Later verschoof de smaak nr de Arthurroman , die de nadruk legde op courtoisie (hoffelijkh) en de idealisering vd vrouw en de geliefde (fin'amor).

Q: 5 Rinascimento en de 16de E: humanisme en de menselijke maat

In N-It weerspiegelde het Rinascimento de waarden vh christelijk humanisme . Dante's Divina Commedia combineert me'se scholastiek met een nieuwe, persoonlijke, existentiële dimensie. Id 16de E weerspiegelt het proza v Rabelais een optimistisch geloof id menselijke opvoeding en het vrijdenken, wrbij de carnavaleske traditie de officiële waarden vd Kerk uitdaagde.

Q: 6. De 17de E barok vs classicisme

Barok weerspiegelt de metafysische twijfel dr wetenschappelijke ontdekkingen en de propaganda vd Contrareformatie . Thema's als vanitas (memento mori) en de wereld als schijn (theatrum mundi) stonden centraal om het volk te wijzen op de tijdelijkh vh aardse. classicisme: Dit was de lit vh absolutisme (Lodewijk XIV). Het weerspiegelde de waarden vd hofadel: rationaliteit, discipline, regelmaat en het ideaal vd honêtte homme (de rationale, betrouwbare hoveling). Regels zoals de 3 eenheden v Aristoteles garandeerden 'redelijkheid'.

6 belangrijke vragen over Ex lit vr 1800 - hoe literatuur de waarden van haar publiek weerspiegelt (aristocratie, hof gewone burger)

1 de Gr OH: van Aristocratische Heroïek nr de polis

In de preklassieke periode (Homerus) weerspiegelt het epos de waarden vd nobele klassen en het hof. De centrale thema's zijn heroïek, eer, wrok en de onvermijdelijkh vh noodlot. Met de overgang nr de klassieke periode (5de E vogj) verschuift de focus nr de waarden vd Atheense democratie en polis . De tragedie (bijv Sofokles) belichaamt de geest v Athene, wrbij morele dilemma's en de menselijke psyche centraal komen te staan tov de goddelijke orde.

De vroege en volle me: ridderethos en christelijke orde

De vroege me: De literatuur was primair gericht op de geestelijkh (de Kerk). De waarden wren rel-didactisch, wrbij de antieke bronnen via symbolische-allegorische interpretaties w aangepast aan de christelijke moraal.

volle me: De opkomst vd hofcltr leidde tot het chanson de geste , wrin de waarden vd ridderstand zoals trouw, (proto-)nationalisme en het christelijke ridderethos w gevierd (bijv. Het Roelandslied). Later verschoof de smaak nr de Arthurroman , die de nadruk legde op courtoisie (hoffelijkh) en de idealisering vd vrouw en de geliefde (fin'amor).

4. Herfsttij der me: satire en burgerlijk realisme

In de late me (13de-15de E) brokkelde de rel uniformiteit af dr de groeiende macht vd steden en de burgerij. Het dierenepos Van den Vos Reynaerde is een meesterlijke weerspiegeling v deze tijd: het fungeert als een parodie op de ridderidealen en een scherpe satire op de standensamenleving. De waarden verschoven v idealisme nr rauw realisme een maatschappijkritiek die aansloot bij de stedelijke publieke opinie.

5 Rinascimento en de 16de E: humanisme en de menselijke maat

In N-It weerspiegelde het Rinascimento de waarden vh christelijk humanisme . Dante's Divina Commedia combineert me'se scholastiek met een nieuwe, persoonlijke, existentiële dimensie. Id 16de E weerspiegelt het proza v Rabelais een optimistisch geloof id menselijke opvoeding en het vrijdenken, wrbij de carnavaleske traditie de officiële waarden vd Kerk uitdaagde.

6. De 17de E barok vs classicisme

Barok weerspiegelt de metafysische twijfel dr wetenschappelijke ontdekkingen en de propaganda vd Contrareformatie . Thema's als vanitas (memento mori) en de wereld als schijn (theatrum mundi) stonden centraal om het volk te wijzen op de tijdelijkh vh aardse.

classicisme: Dit was de lit vh absolutisme (Lodewijk XIV). Het weerspiegelde de waarden vd hofadel: rationaliteit, discipline, regelmaat en het ideaal vd honêtte homme (de rationale, betrouwbare hoveling). Regels zoals de 3 eenheden v Aristoteles garandeerden 'redelijkheid'.

7. De 18de E: de triomf vd burger (Citoyen)

De 18de E markeert de definitieve crisis vd hofcltr en het centraal gezag. Lit weerspiegelt nu de waarden vd geletterde burger : rationalisme, verdraagzaamh en democratie. De roman w het toonaangevende genre omdat het de persoonlijke levensgeschiedenis v individuen (vaak burgers) centraal stelde, zoals id sentimentele romans v Richardson. In Laclos' Les Liaisons Dangereuses w de decadentie vd aristocratie getoond als een aanval op de soc orde, kort vr de Fr Revolutie.

De vragen op deze pagina komen uit de samenvatting van het volgende studiemateriaal:

ex lit vr 1800

Bekijk samenvatting