Sociale utopieën en buitenaardse machten: de 19e eeuw - The Palgrave Handbook 125 -135 De late 19e eeuw

65 belangrijke vragen over Sociale utopieën en buitenaardse machten: de 19e eeuw - The Palgrave Handbook 125 -135 De late 19e eeuw

Welke schrijver gaf in 1898 een belangrijke impuls aan de populariteit van toekomstromans?

H.G. Wells, The War of the Worlds.

Hoe werden Wells toekomst romances vaak genoemd?

Wetenschappelijke romances

Waren toekomstromans pas in de jaren 1890 commercieel succesvol?

Nee, al in het voorafgaande decennium, bleken ze commercieel levenvatbaar voor uitgevers.
  • Hogere cijfers + sneller leren
  • Niets twee keer studeren
  • 100% zeker alles onthouden
Ontdek Study Smart

Welke rol speelden vrouwelijke auteurs in de ontwikkeling van utopische fictie?

Ze werden in toenemende mate niet alleen lezers, maar ook auteur van fictie.

Vanaf welk jaar vond een beslissende vernieuwing van het utopische genre plaats?

1888, dan verschijnt Looking Backward (2000-1870) van Edward Bellamy.

Waarom wordt Looking Backward gezien als een keerpunt in het utopische genre?

Omdat het een extreem populaire bestseller was en het utopische denken een nieuw, massaal publiek gaf.

Wat inspireerde het commerciële succes van Looking Backward vooral?

Honderden andere schrijvers om zelf utopische (of anti-utopische) fictie te schrijven.

Wat wordt bedoeld met de anni mirabiles van de utopische fictie?

De periode 1888–1898, waarin utopische fictie uitzonderlijk populair en invloedrijk was.

Welk boek werd mogelijk de enige roman die Looking Backward in verkoop kon overtreffen?

Uncle Tom’s Cabin.

Wie noemde Looking Backward een van de belangrijkste literaire gebeurtenissen van de eeuw?

De econoom J. A. Hobson.

Welke twee zeer verschillende toekomstboeken verschenen allebei in 1898

The War of the Worlds (dystopisch) en To-Morrow: A Peaceful Path to Real Reform (pragmatisch).

Welke beweging kwam voort uit Ebenezer Howards To-Morrow?

De Garden city movement (tuinstadbeweging).

In welke regio's bloeide utopische ficties rond het Fin de Siecle?

  • Groot-Brittannië
  • Verenigde Staten
  • Europa
  • Japan
  • Rusland

Hoe verhoudt de bloei van utopische fictie zich tot het imperialisme rond 1900?

Terwijl staten hun koloniale grenzen uitbreidden, breidden ze via fictie ook het 'rijk van de verbeelding' uit.

Welke domeinen werden in de 19e eeuw toegeëigend?

  • Ruimte (land en marktplaatsen) > imperialisten
  • Cultuur, tijd (toekomst)

Welke groepen koloniseerden volgens de tekst de toekomst?

Journalisten, romanschrijvers, sociale commentatoren.

Wat was nieuw aan de manier waarop de toekomst werd gebruikt in de politieke verbeelding?

De toekomst werd een expliciet politiek en ideologisch strijdtoneel

Waar situeerde de klassieke utopische traditie haar ideale samenleving meestal?

In een onverkende ruimte (Utopia, Thomas More)

Wat veranderde Bellamy aan deze utopische traditie?

Hij verplaatste de utopie van een verre ruimte naar een verre toekomst.

Waarom sprak deze verschuiving naar de toekomst lezers aan?

Omdat er tegelijk optimisme en pessimisme heerste over historische ontwikkeling.

Welke angst speelde een rol in deze verschuiving van ruimte naar tijd?

Dat door imperialistische expansie alle onverkende ruimten op aarde zouden verdwijnen. > Een wedloop om de toekomst in de politieke verbeelding.

Hoe moet de explosie van de utopische fictie rond 1900 deels worden begrepen?

Als een cultureel effect van het imperialsme

Welke andere historische ontwikkeling droeg bij aan deze explosie?

De herorganisatie van het kapitalisme langs inter-imperialistische lijnen.

Welke periode was relatief stabiel voor het kapitalisme?

1848-1871 Welvarende decennia voor de industriële middenklasse.

Welke Britse beweging is exemplarisch voor deze defensieve houding?

Het verval van het Chartism.

Wat gebeurde er met de politieke energie van het chartisme?

Dit werd opgenomen in de middenklassebeweging voor kiesrechthervorming.

Waarom prikkelde deze periode de utopische verbeelding nauwelijks?

Er was geen scherpe sociale instabiliteit.

Hoe typeerde historicus E.H. Carr het kapitalisme in deze periode?

Strijdlustig en triomfantelijk.

Welke gebeurtenis in de vroege jaren 1870 zette het fragiele evenwicht van het kapitalisme onder druk?

De Parijse Commune, in nasleep van het Frans-Pruisische conflict.

Hoe werd de Parijse commune beëindigd?

Door brute onderdrukking door Franse troepen onder leiding van Adolphe Thiers.

Welk toekomstperspectief opende de Parijse commune?

Een postkapitalistische toekomst, inspirerend of angstaanjagend, afhankelijk van politieke postie.

Welke economische periode versterkte de politieke schok van de Commune?

Economische recessies > De Grote depressie (1870-189)

Hoe reageerde de bourgeoisie op deze recessies?

Ze werd minder zelfverzekerd.

Welke beroemde uitspraak deed H.G. Wells hierover?

Hoe meer de geesten verontrust raken, des te talrijker worden de utopieën. (1939)

Welke thema's worden in deze romans steeds explicieter?

Strijd voor sociale, seksuele en politieke gelijkheid vrouwen.

Wat creëerde in de late 19e eeuw een cultuur van angst en verwachting?

  • Economische recessies
  • Politieke onrust
  • Strijd vrouwenrechten, arbeidersrechten.

Welke toekomstscenario's werden vanaf de jaren 1870 gevreest of gehoopt?

Ineenstorting kapitalisme, verwezenlijking socialise, of beide

Welke ficties doorbraken deze fantasieën in mei 1871? (hoogtepunt Parijse Commune)


Twee (of drie) invloedrijke toekomstromans die vrijwel gelijktijdig verschenen.
  1. The Battle of Dorking, George Chesney
  2. The Coming Race, Edward Bulwer-Lytton
  3. Erewhon, Samuel Butler

Waren de werken van Chesney, Bulwer-Lytton en Butler directe reacties op de Parijse communie

Nee, maar ze resoneerden sterk met het politieke en emotionele klimaat erna.

Welk breder ideologisch verhaal begon in deze periode minder overtuigend te klinken?

Het vooruitgangsverhaal dat kapitalisme en imperialisme legitimeerde.

Welke sociale klasse voelde zich steeds onzekerder door politieke en economische tegenslagen?

De heersende klasse in Europa en de VS.

Hoe interpreteerden sommige lezers The Coming Race politiek-symbolisch?(alternatieve beschaving driegt aarde te koloniseren)

Allegorie van boze heroplevende arbeidersklasse.

Welke beschrijving uit The Coming Race ondersteunt deze lezing?


Het beeld van een monsterlijk hoofd met hongerige ogen en opengesperde kaken.
> (Herinneringen aan Hungry Forties)

Wat zijn de Morlocks in The Time Machine van H.G. Wells?

Kannibalistische wezens, voorgesteld als afstammelingen van het industriële proletariaat.

Hoe werd het communisme in de media beschouwd?

Als een rondwarende geest die zich zal voortplanten.

Wat was het gevaar als deze geest niet werd 'bezwoerd'?

Sociale ontwrichting, mogelijk zelfs vernietiging.

Hoe functioneren machines en monsters in deze teksten symbolisch?

Projecties van sociale angst binnen een instabiel, kapitalistisch systeem.

Wat laat deze tekst zien over utopie en dystopie rond 1900?

Ze zijn nauw verweven met klasse-angst, revolutie en toekomstvrees.

Welke gevoelens gaven in de late 19e eeuw vorm aan de dystopische verbeelding?

Angsten rond revolutie, arbeidersopstand en sociale ontwrichting.

Hoe verhoudt de dystopische verbeelding zich tot de utopische verbeelding in deze periode?

Ze zijn nauw met elkaar verweven, ontstaan uit dezelfde historische spanningen.

Welk werk geldt als een levendig voorbeeld van deze cacotopische angstfantasieën?

The Commune in London., Samuel Bracebridge Hemyng

In welke tijd situeert Hemyng zijn verhaal?

Ongeveer dertig jaar in de toekomst.

Welke factoren zetten volgens Hemyng de Engelse arbeidsersklasse aan tot opstand?

  1. Een hervormingswet
  2. Een Duitse invasie
  3. Een dreigende economische depressie.

Welke ironie ziet de auteur in Hemyngs roman

Dat het zelf bijdraagt aan de koortsachtige politiek die het zegt te beschrijven.

Met welk ander werk vestigde The Commune in London een Dystopisch sjabloon

  • The Battle of Dorking,
  • The War of the Worlds (ondanks Wells meer liberale houding tov arbeidersklasse)

Wanneer werd dit dystopische 'verwachtingspatroon' opnieuw relevant?

Vanaf tweede helft 1880. Arbeidsdemonstraties en politiegeweld, soms met dodelijke slachtoffers.

Welk werk uit 1898 radicaliseert deze angstfantasieën verder?

When All Men Starve. Charles Gleig

Welke gebeurtenis veroorzaakt in Gleigs roman massaal geweld?

Broodtekorten, mede door kostbaar zeeconflict. Opstandige macht slacht 6000 agenten af.

Hoe portretteert Gleig de heersende klasse?

'Verrot bouwwerk van geldzakken'

Hoe portretteert hij de arbeidersklasse?

Een grote deinende menigte van schreeuwende duivels.

Wat maakt When all Men Starve representatief voor de periode?

Het valt zowel het kapitalisme als communisme aan.

Welke politieke oplossing stellen veel van deze romans voor?

Een gematigd sociaaldemocratisch hervormingsprogramma.

Welke werk gold als paradigmatisch voor deze positie?

Looking backward, Bellamy

Welke politieke positie verdedigt Bellamy in Looking Backward?

Het Nationalisme. Doel centralisatie: het beëindigen van klasse-ongelijkheid in belang van de democratie.

Tegen welk economisch systeem richt Bellamy zich expliciet?

Concurrende monopoliserende kapitalistische ondernemingen.

De vragen op deze pagina komen uit de samenvatting van het volgende studiemateriaal:

  • Een unieke studie- en oefentool
  • Nooit meer iets twee keer studeren
  • Haal de cijfers waar je op hoopt
  • 100% zeker alles onthouden
Onthoud sneller, leer beter. Wetenschappelijk bewezen.
Trustpilot-logo