Het terrein van de klinische psychologie - Aspecten van 'abnormaal' gedrag - Het medisch of ziektemodel

17 belangrijke vragen over Het terrein van de klinische psychologie - Aspecten van 'abnormaal' gedrag - Het medisch of ziektemodel

LD G Beschrijf medisch/ziekte model  noem een aantal bezwaren  tegen dit model

blz 39

Wat is het uitgangspunt van het ziektemodel?

de oorzaken van de stoornis moeten gezocht worden in onderliggende mechanismen.; somatogeen (lichamelijk) en/of psychogeen (psychologisch mechanisme)

Welke mechanismen onderscheid men bij het medisch model en wat houden die mechanismen in?

Somatogeen mechanisme: een psychisch stoornis met lichamelijke aandoening als grondslag
Psychogeen mechanisme: een psychische stoornis met psychische (onbewuste) mechanisme als grondslag
  • Hogere cijfers + sneller leren
  • Niets twee keer studeren
  • 100% zeker alles onthouden
Ontdek Study Smart

Volgens de aanhangers van het medisch model zijn psychische stoornissen vergelijkbaar met somatische ziekten en dus het beste te verhelpen door de onderliggende mechanismen te bestrijden.

Zij gaan ervan uit dat die mechanismen somatogeen zijn. Hiermee wordt bedoeld dat een lichamelijke aandoening aan de psychische stoornis ten grondslag ligt.

Welke 2 punten van kritiek zijn er op het medisch model?

  1. bij veel stoornissen is nog geen eenduidig onderliggend mechanisme aangetoond. Deze worden wellicht onterecht als ziekte aangeduid. en dan is ook geen genezing mogelijk.

    voorstel is om in deze gevallen mental illness te vervangen door Problems in living.
    De term geestesziekte reserveren voor stoornissen met een organische oorsprong.

  2. begrippen als ziekte en therapie werken stigmatisering in de hand.(labelling- theory).

Welke bezwaren zijn er tegen het medische model?

Eerste semantische bezwaar: voor vele stoornissen nog geen eenduidig onderliggend mechanisme is aangetoond
Tweede semantische bezwaar: het gebruik van stigmatiserende termen, ziekte en therapie

Welke stromingen hadden kritiek op het ziektemodel?

1 psychoeducational movement VS
2 antipsychiatrie bv. Szasz:
"Het gaat niet om medische termen, maar psychosociale of ethische afwijkingen."

Een bekend historisch voorbeeld van een somatogene stoornis is dementia paralytica, ook wel aangeduide als general paresis (algemene verlamming) of neurosyfilis. De stoornis kenmerkt zich o.a. Door opvallende veranderingen in de P, grootsheidswanen en depressies en in een later stadium door verlammingsverschijnselen.

Aan het einde van de 19de eeuw ontdekten onderzoekers dat deze psychose wordt veroorzaakt door een syfilisinfectie. Doorbehandeling met AB kunnen zowel de syfilis-infectie als de daaruit voortvloeiende lichamelijke en psychische symptomen worden genezen of voorkomen.

wanneer is het ziektemodel goed bruikbaar?

om een antwoord te vinden op de vraag waar de grens ligt tussen normaal en abnormaal, maar alleen bij stoornissen waar een somatische oorzaak is.

Wat bedoelde Szasz (aanhanger van de antipsychiatrie) met "problems in living"?

De psychische problemen die geen gevolg zijn van een aantoonbare medische afwijking (als kritiek op het ziektemodel).

Wat zijn bezwaren op het medisch of ziektemodel?

- De therapeut wordt gezien als deskundig en verantwoordelijk, terwijl de patiënt een afhankelijke positie houdt.
- Het kan stigmatiserend zijn waardoor kans op selffulfilling prophecy ontstaan.

Behalve somatogeen kunnen mechanismen ook psychologisch zijn. Dit houdt in dat aan een stoornis een psychologisch mechanisme ten grondslag ligt. Zo veronderstellen psycho-analytici dat psychische stoornissen het gevolg zijn van onbewuste conflicten en afweer tegen angst. Psychogene mechanismen zijn voor aanhangers van het medisch model niet altijd toereikend.

Voor hen dienen mechanismen aantoonbaar te zijn.

Kritiek op het medisch model is dat er aan het gebruik bezwaren van semantische aard kleven. Het eerste semantische bezwaar is dat er bij vele psychische stoornissen (nog) niet eenduidig onderliggend mechanisme is aangetoond zodat het twijfelachtige is of er wel sprake is van een ziekte,

is de term genezing wel op zijn plaats? Het tweede punt van kritiek op het medisch model is dat het gebruik van begrippen als ziekte en therapie stigmatisering in de hand werkt. De opvattingen van Goffman en Scheff zijn bekend geworden als de labelling-theorie. Als een selffulfilling prophecy ook: eens gek, altijd gek.

Wat liet het onderzoek van Rosenhan (jaren 70) zien over Being sane in insane places?

Gezonde mensen lieten zich opnemen in een psychiatrische inrichting. Personeel ging normaal gedrag als abnormaal zien. De gezonde mensen gingen symptomen van stoornissen vertonen.

Op welke manier bekritiseerde Stasz het medisch model?

  • Bij psychische stoornissen gaat het om afwijkingen van psychosociale of ethische normen en niet om medische afwijkingen. Het gaat om problems in living.
  • Geestesziekte heeft wel een organische oorsprong; er moet sprake zijn van aantoonbare medische afwijkingen.

Hoe ziet de relatie tussen therapeut en patiënt eruit in het medisch model eruit?

Er worden twee partijen onderscheiden: therapeut en patiënt. De therapeut spoort de oorzaak van de ziekte op en stelt de diagnose. Hierna stelt de therapeut een behandelplan op dat idealiter tot genezing leidt.
De inbreng van de patiënt bij het bepalen van de therapie is gering (afhankelijke rol). De uiteindelijke verantwoordelijkheid voor de keuze van de behandeling ligt bij de therapeut.

Wat is een publiek stigma?

Verwijst naar de (negatieve) reacties van de algemene bevolking op een gestigmatiseerde groep.

4 signalen waar leken op oordelen (Corrigan en Kleinlein):
- psychiatrische symptomen
-sociaal-vaardigheidstekorten
- fysieke verschijning
- psychiatrische diagnosen

De vragen op deze pagina komen uit de samenvatting van het volgende studiemateriaal:

  • Een unieke studie- en oefentool
  • Nooit meer iets twee keer studeren
  • Haal de cijfers waar je op hoopt
  • 100% zeker alles onthouden
Onthoud sneller, leer beter. Wetenschappelijk bewezen.
Trustpilot-logo